Woensdag 4 november

Vandaag is het Dag van de Eenheid in Rusland. Een goede gelegenheid om de schijnwerper te zetten op de literatuur die zich in het grootste land ter wereld afspeelt. De literaire landkaart is afkomstig uit Steinz – Gids voor de wereldliteratuur en vormgegeven door Rik van Schagen.

***

40_Moskou_Rusland_231214Verne Michel StrogoffVoor hoeveel lezers zou de Russische literatuur begonnen zijn met Michael Strogoff, de koerier van de tsaar? De avonturenroman van de Franse schrijver Jules Verne was niet alleen een van de spannendste ‘blauwe bandjes’ uit de kinderboekenkast, maar wekte ook nieuwsgierigheid naar het weidse land dat erin beschreven werd. Alleen door het lezen van boeken kon je meer te weten komen over intrigerende plaatsen als Nizjni-Novgorod, de Oeral en de moerassen van Baraba, of over vreemde volkeren als Tataren en Kozakken. Van Michael Strogoff was het een kleine stap naar Taras Boelba van Nikolaj Gogol en de gecondenseerde versie van Pasternaks Dokter Zhivago. Daarna was je rijp voor de duivelse avonturen van Boelgakovs Meester en Margarita in Moskou en natuurlijk voor Dostojevski’s Misdaad en straf (inspecteur Columbo in Petersburg).

Dostojevski Misdaad en straf‘Een realist op een hoger niveau’ noemde Dostojevski zichzelf: ‘ik beschrijf alle dieptes van de menselijke ziel.’ Net als Tolstoj, Gontsjarov en zijn andere collega’s uit de negentiende eeuw maakte hij deze claim waar. De Russen kwamen op plaatsen die de meeste andere schrijvers niet bereikten. Zij zagen de mens in al zijn ijdelheid (Gogols Dode zielen), zijn zwakte (Tolstojs Anna Karenina), zijn vergeefsheid (Gontsjarovs Oblomov) zijn existentiële verwarring (Lermontovs Held van onze tijd), en zijn nietigheid (Tolstojs Oorlog en vrede). Eén belangrijke vraag rijst uit al deze boeken op: Hoe moet men leven? Het antwoord kwam nooit en is onverminderd actueel.

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s