Cicero

In verschillende talen wordt een gids een cicerone genoemd, naar het prototype van de alleswetende Romein Marcus Tullius Cicero. Als filosoof lag zijn kracht vooral in het vertalen en doorgeven van het werk van de Griekse wijsgeren.

***

CiceroDoor zijn biografen wordt Marcus Tullius Cicero (106-43 v.Chr.) afgeschilderd als een twijfelaar in de filosofie en een januskop in de politiek. Hij was zelfingenomen, hypocriet en snobistisch, en leed zijn leven lang aan megalomanie. Toch is hij de geschiedenis ingegaan als een groot man – als een der meest bewonderde Romeinen zelfs. Cicero had namelijk een overweldigend talent: hij kon spreken als Odysseus en schrijven als Kalliope. Zijn monumentale proza werd in later eeuwen – en vooral na Petrarca’s ontdekking van zijn brieven – verheven tot gouden standaard van het Latijn, terwijl zijn retorische beheersing een inspiratiebron was voor Robespierre, Goebbels, John F. Kennedy en vele anderen. ‘Cicero,’ schreef de Romeinse schoolmeester Quintilianus al in de 1ste eeuw n.Chr., ‘is niet de naam van een man, maar van de welsprekendheid zelf.’

Benjamin West: Cicero Discovering the Tomb of Archimedes (1797)

Benjamin West: Cicero Discovering the Tomb of Archimedes (1797)

Behalve redenaar en politicus was Cicero ook filosoof, zij het dat zijn kracht vooral lag in het vertalen en doorgeven van het werk van de Griekse wijsgeren. Zelf een stoïcijn, met een vast geloof in trouw aan de publieke zaak (res publica) en andere oud-Romeinse normen en waarden, liet hij zijn landgenoten kennismaken met de belangrijkste stromingen uit de Griekse filosofie – waarbij hij het denken en discussiëren voor de Romeinen vergemakkelijkte door Latijnse equivalenten te vinden voor de kernbegrippen uit het werk van Plato, Aristoteles, Zeno en Epikouros. Zijn rechtsfilosofische, ethische en theologische werken – De legibus (‘Over de wetten’), De officiis (‘Over de plichten’) en De natura deorum (‘Over de aard van de goden’) – waren van grote invloed op de 18de-eeuwse Verlichtingsfilosofen.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s